5 min leestijd

Basische voedingsmiddelen & zuur-base-huishouding

Basische voedingsmiddelen
Content Editor & fitnesseconoom
Undine is fitnesseconoom en personal trainer. Ze schrijft voor foodspring artikelen over voeding en fitness. Daarnaast ontwikkelt ze gratis voedingsplannen.

Je lichaam moet in balans zijn, vooral je zuur-base-huishouding. De basis hiervoor is je voeding. De inname van alkalisch voedsel is noodzakelijk om overtollig zuur in je lichaam te neutraliseren, zodat je niet te maken krijgt met zogenoemde verzuring. Of je zuur-base-huishouding in balans is, kan worden gemeten aan de hand van de pH-waarde.

De pH-waarde: Welke pH-waarde is goed?  

Ons lichaam bestaat uit verschillende vloeistoffen met een verschillende pH-waarden. De pH-waarde geeft de concentratie van zuren in een vloeistof aan. Er wordt onderscheid gemaakt tussen zure, alkalische of neutrale pH-waarden. Ligt de waarde tussen 0-6,9 dan is de vloeistof zuur, tussen 7,1-14 is de vloeistof alkalisch en bij een waarde van 7 is de vloeistof pH-neutraal. Iedere pH-waarde heeft een bepaalde functie. In de maag bijvoorbeeld, is de pH-waarde laag en dus zeer zuur, omdat het maagzuur verantwoordelijk is voor de afbraak van voedsel. Het normale bereik voor de pH-waarde ligt tussen 7,35 en 7,45. Bij een waarde lager dan normaal, wordt ervan een acidose gesproken. Ligt de waarde boven normaal, dan spreek je over een alkalose.

De basis voor de juiste zuur-base-balans in het lichaam ontstaat door gezonde en evenwichtige voeding met veel fruit en groente, goede vetten en eiwitten. Indien je hier wat meer over wilt weten, lees dan ons artikel over gezonde voeding. Hier hebben we de belangrijkste zaken eenvoudig uitgelegd en voor je samengevat. Bij een evenwichtige voeding hoort ook voldoende vocht

Zuur-base-huishouding 

Het doel is om onze pH-waarden stabiel te houden. Via onze voeding nemen we zure en alkalische (base) voedingsmiddelen in. Bij een gezonde en evenwichtige voeding stabiliseert ons lichaam automatisch de pH-waarde. Nemen we veel zuur op, dan wordt deze met behulp van onze lichaamseigen basenopslag geneutraliseerd. De overtollige zuren worden dan bijvoorbeeld in je urine door je nieren uitgescheiden. De basenopslag vullen we weer aan door middel van basische voedingsmiddelen. Omdat ons lichaam daar ononderbroken aan werkt, het evenwicht tussen zuren en basen te bewaren, is het belangrijk dat de basenopslag door voeding weer aangevuld wordt.

Zure en basische voedingsmiddelen 

Een gezonde en evenwichtige voeding bereik je door een altijd aangevulde basenopslag. Maar wat betekent dat precies? Maakt citroen mij zuur? Nee! De pH-waarde in voeding is niet doorslaggevend voor het feit of producten zure- of basische eigenschappen hebben. Ook al is een citroen zuur, het heeft basische eigenschappen. Eiwit uit melkproducten wordt daarentegen zuur verteerd. Een verdeling van alkalische en zure voedingsmiddelen ontstaat met behulp van de zogenoemde PRAL-waarden. PRAL staat voor Potential Acid Load en geeft uitsluiting over hoe hoog de zuurafscheiding van de nieren is bij het verwerken van 100 g van een voedingsmiddel. Waarden met een negatief voorteken hebben een base-overschot en zorgen niet voor een zuurbelasting. Waarden met een positief voorteken hebben een zuur-overschot en zorgen voor een zuurbelasting in het lichaam.

Basische voedingsmiddelen
©Arx0nt

Groente is rijk aan basen en verzorgt je lichaam met vitaminen en mineralen. De perfecte snack voor tussendoor zijn onze Crunchy Veggies. Knapperig als chips, maar zonder olie of kunstmatige aroma’s. Snack je basenopslag binnen no-time weer vol.

Crunchy Veggies proberen

Om je een overzicht te geven van welke voedingsmiddelen alleen zuren of basen bevatten, hebben we verschillende voedingsmiddelen op een rij gezet.

Zure en basische voedingsmiddelen tabel 

Voedingsmiddelen-groep                                                                                                                                                Potentiële renale zuurbelasting (PRAL)

Drank

Rode wijn                                  -1,82
Koffie -1,40
Cola 1,75
Appelsap, ongezoet -2,03

 

Granen, meel

Spelt (groene spelt, volkoren) 7,50
Havervlokken (volkoren) 8,98
Rijst, gepeld 3,82
Tarwemeel (Type 405) 4,98

 

Melkproducten, eieren

Kippenei                                         9,96
Roomkaas 0,90
Emmentaler (45% vet) 21,54
Halfvolle melk 0,39
Volle yoghurt 0,05

 

Vlees, vleeswaren

Kip                                8,70
Rundvlees, mager 10,44
Salami 8,77
Varkensvlees, mager 8,69

 

Vis, zeevruchten

Garnalen                                          18,20
Haring 9,18
Zalm 10,01
Gamba 7,60

 

Groente

Broccoli                                     -4,35
Veldsla -6,62
Komkommer -2,30
Aardappel -6,14
Paprika, rood -7,76
Sojamelk -0,63
Tofu -0,33
Tomaten -4,17

 

Fruit

Banaan                                   -7,46
Aardbei -2,54
Appel -2,36

 

Vet, olie

Boter                                        0,49
Margarine -0,15
Olijfolie 0,02
Zonnebloemolie -0,02

 

Zoetigheid

Pure chocolade                           -11,45
Melk chocolade -1,30
Melkrijst 2,26
Chocoladepasta -1,94

Lichaam verzuurd: Zo werkt basische voeding 

Een dieet dat overwegend uit dierlijke voedingsmiddelen bestaat, zoals melkproducten of vlees, betekent ook een onvermijdelijk overschot aan zuurhoudende voedingsmiddelen. Zoete gerechten met industriële suikers of kunstmatige toevoegingen, zoals conserveringsmiddelen of smaakversterkers, zorgen voor een stijgende zuurtegraad in het lichaam. Ook bij weinig lichamelijke beweging, negatieve gedachten, stress en zorgen kan een verzuring van het lichaam ontstaan. In deze gevallen moet je goed op je voeding letten, zodat overtollige zuren door je lichaam geneutraliseerd kunnen worden.

Indien we niet genoeg alkalische voedingsmiddelen binnenkrijgen, is onze base-opslag niet goed aangevuld. Vervolgens kan ons lichaam de overtollige zuren niet neutraliseren en verzuren we. Een zogenoemde verzuring is een onevenwichtigheid van de zuur-base-huishouding in ons lichaam. Daardoor kunnen diverse klachten en ziektes ontstaan.

Gevolgen onevenwichtigheid

Veel ziekteverwekkers voelen zich zeer goed in een zure omgeving, wat verschillende symptomen kan veroorzaken.

De meest voorkomende symptomen van verzuring zijn:

  • Vermoeidheid, traagheid en uitputting
  • Hoofdpijn, concentratieproblemen
  • Spier- en gewrichtspijn
  • Spijsverteringsproblemen en brandend maagzuur
  • Problemen met huid, haar en nagels

Andere gevolgen kunnen ook depressie of verhoogde infectiegevoeligheid voor ziektes zijn.

Behandeling 

De juiste voeding kan een preventieve werking hebben, omdat basen het zuur neutraliseren. Om mogelijke verzuring van het lichaam tegen te gaan, is een dieet met alkalische stoffen dus onvermijdelijk. Het Voedingscentrum raadt 5 porties fruit en groenten per dag aan. Een smoothie levert bijvoorbeeld snel en makkelijk veel belangrijke vitaminen en mineralen en vult de basenopslag weer aan. Met onze Smoothie Balls gaat dat overal en binnen een paar minuten. Alles wat je nodig hebt is een mixer en een beetje water.

Bij een chronische verzuring zal een verandering in je eetpatroon niet voldoende zijn om de balans de herstellen. In dit geval zal de behandeling met een arts besproken moeten worden.

pH-waarden tabel 

Toch is zuur niet altijd slecht. In de meeste gebieden van ons lichaam is een zure pH waarde zelfs gewenst. Waar is zuur goed voor en waar heerst juist een basische atmosfeer?

  • Alvleesklier

In je alvleesklier is de pH-waarde 8,0 en behoort daarom tot het alkalische bereik. Dat is zinvol, omdat de in je maag verzuurde voeding in de twaalfvingerige darm geneutraliseerd wordt, zodat de voedingsstoffen in de dunne darm door het lichaam opgenomen kunnen worden. In de dunne darm heerst een pH-waarde van ongeveer 8,0.

  • Speeksel

Het speeksel in je mond zou een pH-waarde van 7,1-7,0 moeten hebben en bevindt zich daarmee in het neutrale tot licht-alkalische bereik. Zware verzuring kan bijv. tandbederf of tandvleesklachten als gevolg hebben.

  • Spieren

Onze spieren en de cellen van onze organen hebben een zure pH-waarde van 6,9. Dat komt doordat bijvoorbeeld bij de verbranding van onze voedingstoffen zuren, bijvoorbeeld koolzuur, ontstaan. De lichaamscellen maken overuren, daarom is het belangrijk dat ze voortdurend worden ontzuurd. De belangrijkste spier in ons lichaam in het hart. Zakt de pH-waarde hier tot 6,2 dan blijft het hart stilstaan.

  • Urine

In urine kan de pH-waarde tussen zuur en alkalisch bereik liggen. De waarde kan tussen 4,8 und 8,0 schommelen. Een relatief zure waarde komt doordat de zuren via de urine door het lichaam worden uitgescheiden.

  • Maagzuur

Maagzuur is met een pH-waarde tussen 1,2-3,0 het zuurste bereik van ons lichaam. Zoals de naam als zegt, wordt in de maag zoutzuur gevormd. Samen met het maagsap-enzym pepsine, is maagzuur verantwoordelijk voor het verteren van eiwitten, de afbraak van vast voedingsbestanddelen en het doden van ziekteverwekkers.

Een gezond milieu heeft een licht alkalische pH-waarde. Bloed bevat een pH-waarde van 7,4 en vormt zo de optimale basis voor een soepele stofwisseling. Al bij de minste afwijking worden beschermmiddelen van het lichaam ingezet. Het zogenoemde buffersysteem is verantwoordelijk voor het corrigeren van de pH-verschillen in de lichaamssappen en de cellen. Een voorbeeld van een buffersysteem is onze longen: het in het lichaam geproduceerde stofwisselingsproduct kooldioxide wordt via de longen uitgeademd en dus eenvoudig door het lichaam uitgestoten.

Onze conclusie

Ons lichaam bestaat uit verschillende vloeistoffen met verschillende pH-waarden. De pH-waarde toont de concentratie van zuren- bijv. basenvolume in een vloeistof aan. De zuur-base-huishouding is de verhouding van zuren- bijv. basenvolume in ons lichaam. De stofwisselingsprocessen functioneren het beste bij een licht alkalische pH-waarde van 7,4. Er zijn toch gebieden in het lichaam waar een zuur milieu juist gewenst is. Om een evenwichtige zuur-base-huishouding te krijgen heeft het lichaam het zogenoemde buffersysteem. Een gezonde en evenwichtige voeding zorgt ervoor dat de base-opslag in het lichaam wordt aangevuld en zo het zuuroverschot geneutraliseerd kan worden.

Tip: Een gezonde en evenwichtige voeding bereiken is moeilijker dan je denkt. Hier lees je hoe je op de lange termijn je eetgewoonten kunt veranderen. Als basis kan ons Health Pakket helpen. Hoogwaardige, puur plantaardige proteïne poeder levert je eiwitten. Onze Daily Vitamins geven je alle noodzakelijke mineralen. En l-arginine optimaliseert de voedingsstof-verzorging van je cellen.

Naar het Health Pakket
Bronnen artikel
Wij, bij foodspring, gebruiken alleen kwalitatieve bronnen en wetenschappelijke studies om de feiten in onze artikelen te onderbouwen. Lees onze redactionele richtlijnen om meer te weten te komen over hoe we de feiten checken en hoe we de content up-to-date en betrouwbaar houden.

Related Posts

delingen